Anneke Bär - van der Drift

Ouders

Autisme

Martijn was een huilbaby. Hij was driftig en temperamentvol en wilde niet graag op schoot zitten of geknuffeld worden. Martijn ging van jongs af aan voor verschillende gezondheidsproblemen al regelmatig naar de kinderarts. Zijn gedragsproblemen werden geweid aan de vele kwaaltjes die hij had. Zijn omgeving zag dat Martijn anders was dan de andere kinderen, toch ging het op school vrij goed. Toen hij ouder werd, raakte hij steeds vaker in paniek en trok zich terug in zijn eigen wereld waarin hij totaal onbereikbaar was. Na veel onderzoeken en mogelijke diagnoses (hoogbegaafdheid, ADHD), kreeg Martijn op 9 jarige leeftijd de diagnose Autisme.
Zowel voor Martijn als zijn omgeving een opluchting om te weten wat er
nou precies met hem aan de hand is. Nu kunnen zijn ouders hem, met hulp van buitenaf, gerichter helpen.


Wat is ASS?
ASS is de afkorting van een stoornis in het autistisch spectrum. Het is een ontwikkelingsstoornis die het gevolg is van een afwijking in de hersenen. Kinderen met ASS hebben allemaal hetzelfde probleem: Help mij om orde te brengen in de chaos om mij heen. Dit komt omdat ze vooral gericht zijn op zichzelf en zich afsluiten van de buitenwereld.
Onderzoek heeft aangetoond dat er enorme verschillen zijn in het uiteindelijk niveau dat deze kinderen, als ze volwassen zijn geworden, kunnen bereiken. Dit kan varieren van volledige afhankelijkheid tot een vrijwel zelfstandig bestaan met enkele niet te verhelpen beperkingen.

Een aantal kenmerken van autisme

  • autisten hebben moeite om met andere mensen om te gaan;
  • ze zijn sociaal onhandig en soms angstig voor vreemde mensen en voor onbekende situaties;
  • non-verbale signalen begrijpen ze vaak niet; zelf gebruiken doen ze die ook niet;
  • ze voelen zich angstig bij veranderingen;
  • ze houden zich vast aan bepaalde routines en rituelen;
  • ze nemen sommige dingen te letterlijk zoals uitdrukkingen in de taal.

Verschillende vormen van autisme

  • Autisme;
  • Syndroom van Asperger;
  • PDD-NOS (pervasieve ontwikkelingsstoornis niet anders omschreven);
  • Syndroom van Rett;
  • MCDD (deze problematiek kan zich eventueel autistisch gaan manifesteren bij het ouder worden).

Wat zijn de oorzaken?
Er zijn verschillende oorzaken voor autisme aan te wijzen, waarbij de genetische aanleg het belangrijkste is. Er is dus een kans dat het erfelijk overgebracht is. Een tweede oorzaak wordt gevormd door ziektes zoals bepaalde hersenvliesontstekingen. Belangrijk is te weten dat autisme niet veroorzaakt kan worden door de opvoeding. De mate waarin autisme zich naar buiten toe uit, hangt af van de mate waarin iemand aanleg heeft, de intelligentie van het kind en de omgeving waarin het leeft. Kinderen met autisme kunnen zich dus heel verschillend gedragen.
ASS komt veel vaker voor bij jongens dan bij meisjes. Uitzondering is het Syndroom van Rett, dat komt bijna alleen voor bij meisjes.

Kan deze praktijk onderzoek doen?
Het is belangrijk dat zo vroeg mogelijk wordt vastgesteld of een kind autistisch is omdat de behandelresultaten dan sterk kunnen verbeteren. Onderzoek is nodig om zekerheid te krijgen of er sprake is van autisme, welke vorm van autisme er is en inzicht te krijgen in de mogelijkheden en beperkingen van het kind.
Het onderzoek dat onze praktijk doet, bestaat uit gestandaardiseerde tests en observaties van het kind in situaties die min of meer vastliggen. Daarnaast wordt de ontwikkelingsgeschiedenis van het kind gedetailleerd in kaart gebracht en hoe het kind op verschillende situaties reageert.
De onderzoeker krijgt op deze manier een duidelijk beeld van datgene wat het kind goed kan en wat de tekortkomingen zijn. Dit is van belang om een zo gericht mogelijke behandeling te kunnen starten. Maar ook is het voor de ouders nuttig omdat ze daarmee meer begrip voor hun kind kunnen krijgen en weten wat ze ervan kunnen verwachten. Tevens kan een gefundeerd plan worden opgesteld dat de basis vormt voor onder andere de opvoeding en de schoolkeuze.

Kun je er weer van afkomen?
Nee, er is geen behandeling die autisme kan genezen. Vroeg ingrijpen maakt het wel mogelijk om het kind beter om te leren gaan met de handicap. Het aanleren van bepaald gedrag dat voor andere mensen vanzelfsprekend is, blijft voor autisten namelijk vaak erg moeilijk. Hoe eerder hiermee begonnen wordt, des te beter zijn de resultaten. Dit leren gebeurt op basis van methoden die voortkomen uit de gedragstherapie.

Omdat elke autist weer anders is, wordt de behandeling op elk kind apart afgestemd. Positief gedrag van de autist, dus gedrag dat wij normaal vinden, wordt voortdurend gestimuleerd. Minder goed gedrag wordt stap voor stap aangepast op een manier dat voor het kind begrijpelijk is en is aan te leren. Autisten hebben vooral moeite om datgene wat ze geleerd hebben, toe te passen in andere vergelijkbare situaties. Voor hen lijken deze situaties vaak weer nieuw of heel anders.

De beste resultaten worden bereikt door de behandeling in te passen in de alledaagse leefsituatie omdat deze vertrouwd voor ze is. Opvoeden is daarom een belangrijke basis in de behandeling. Het gezin krijgt voorlichting over het syndroom en datgene wat ze van hun kind kunnen verwachten. Het geven van concrete adviezen die passen bij de behandeling is een volgende stap. Gelet wordt daarbij op wat van het gezin verwacht mag worden en of ze daar hulp bij nodig hebben.

Tips voor thuis

  • Geef een opdracht tegelijk;
  • Geef zoveel mogelijk visuele ondersteuning. Bijvoorbeeld, maak een dag- en weekplanbord zodat het kind precies kan zien wat op welk moment van hem verwacht wordt;
  • Let op het taalgebruik bijvoorbeeld bij het maken van grapjes. Deze zijn vaak figuurlijk bedoeld en daardoor voor het kind niet goed te begrijpen. Houd het dus concreet en zorg dat datgene wat je zegt maar op een manier uitgelegd kan worden;
  • Zorg voor duidelijkheid en voorspelbaarheid. Een kind met autisme heeft (veel) moeite met plotselinge onverwachte situaties en gebeurtenissen.

Meer weten over autisme?
www.allesoverkinderen.nl/ne_autisme.htm
Uitgebreid artikel over ASS

www.autistisch-spectrum.nl
Site voor de weg naar auti-communicatie

www.autisme-nva.nl
Site van de Nederlandse Vereniging voor Autisme

http://www.balansdigitaal.nl/stoornissen/asperger/

http://www.balansdigitaal.nl/stoornissen/pdd-nos/

www.balansdigitaal.nl
Oudervereniging voor kinderen met ontwikkelingsstoornissen

 

 

Praktijk voor leer- en gedragsadviezen, telefoon 035-623 10 89
Locatie Hilversum (tevens postadres): Utrechtseweg 8, 1213 TS Hilversum
Locatie Huizen: Visserstraat 53, 1271 VE Huizen (ingang Noorderweg tegenover huisnr. 22)
De praktijkassistente is telefonisch bereikbaar op werkdagen van 9.00 uur tot 12.00 uur. U kunt natuurlijk ook mailen.